Anayasa Mahkemesi Haberleri - Son Dakika Anayasa Mahkemesi Haber Güncel Gelişmeler

Ergenekon mağdurları tazminatı FETÖ’cülerden alacak

Ergenekon davasının adli aşamalarında rol alan savcı ve hakimlere yönelik başlatılan disiplin soruşturması, Hakimler ve Savcılar Kurulu 2. Dairesi tarafından karara bağlandı. Alınan kararda, adil yargılanma hakkının çiğnendiğini ortaya koyan saptamalar dikkati çekti. Söz konusu kararda; Ergenekon yargılamaları boyunca hukuki kanıtlarla asıl gerçeği bulmak yerine, sahteliği adli ve teknik incelemelerle kanıtlanmış dijital materyallerin, dışarıdan müdahale edilerek hazırlanan dosyaların ve şaibeli gizli tanık ifadelerinin kararlara dayanak yapıldığı vurgulandı. Bu dönem zarfında sanıkların lekelenmeme hakkı ile masumiyet karinesinin yok sayıldığı ifade edilirken; avukatların delilleri incelemesinin engellendiği, savunma hakkını sekteye uğratan yöntemlerin kullanıldığı ve dava sürecinin medyadaki algı operasyonlarıyla şekillendirildiği tespiti yapıldı. Dairenin gerçekleştirdiği incelemeler kapsamında; 240 iddianın yer aldığı 30 farklı soruşturma dosyası ile içinde Anayasa Mahkemesi’nin ihlal kararı verdiği dosyaların da bulunduğu 57 rücu dosyası dahil toplam 87 dosya üzerinden eylemler mercek altına alındı. İncelemelerin neticesinde, geçmişte farklı FETÖ soruşturmaları nedeniyle zaten meslekten uzaklaştırılmış durumdaki 62 savcı ve hakim için, 2802 sayılı Kanun’un 69. maddesinin son fıkrası işletilerek bir kez daha meslekten ihraç kararı alındı. Kararın bir diğer önemli boyutu ise devlet kasasından Ergenekon mağdurlarına ödenen tazminatlar için rücu sürecinin başlatılması oldu. Buna göre, mağdurlara verilen söz konusu tazminat bedelleri, Ergenekon kumpasında görev üstlenen ve meslekten atılan bu eski yargı üyelerinden geri alınacak.

12. Yargı Paketi Adalet Komisyonu'nda

TBMM Adalet Komisyonunda görüşülen 12. Yargı Paketi, yargı süreçlerinin hızlandırılması ve vatandaşların adalete erişiminin kolaylaştırılması amacıyla ele alınıyor. Komisyon Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Cüneyt Yüksel, çalışmaların vatandaşların haklarına daha hızlı kavuşması, yargı süreçlerinin daha etkin işlemesi ve adaletin zamanında tecelli etmesi amacı taşıdığını belirtti. Yüksel, yargı reformlarının sürekli devam eden bir süreç olduğunu ifade ederek, teklifin sahadan gelen talepler ve uygulamadaki ihtiyaçlar doğrultusunda hazırlandığını söyledi. MİRAS TAŞINMAZLARI İÇİN YENİ DÜZENLEME Teklif kapsamında miras yoluyla intikal eden ve yalnızca yasal mirasçıların hissedar olduğu taşınmazlarda ortaklığın satış yoluyla giderilmesine ilişkin önemli bir değişiklik öngörülüyor. Buna göre ilk artırmadaki ihalenin sadece mirasçı maliklerin katılımıyla yapılması planlanıyor. Böylece mirasçıların mülkiyet hakkının korunması ve taşınmazların öncelikle aile içinde kalmasının sağlanması amaçlanıyor. Düzenlemeyle ayrıca, hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda gereksiz bilirkişi incelemelerinin önüne geçilmesi hedefleniyor. Bu kapsamda bilirkişiye başvuran hâkim ve cumhuriyet savcıları hakkında disiplin incelemesi yapılabilmesine yönelik hükümler teklif kapsamında yer alıyor. DURUŞMA SÜRELERİ KISALACAK, E-DURUŞMA YAYGINLAŞACAK Teklifin ilk imza sahibi AK Parti İstanbul Milletvekili Nurettin Alan, düzenlemenin üç temel başlık üzerine kurulduğunu söyledi. Alan, özel hukuk, idari yargı ve Anayasa Mahkemesi kararları sonrası ortaya çıkan ihtiyaçlara yönelik düzenlemeler yapıldığını belirterek, “vatandaşların adalete erişiminin kolaylaştırılması, yargılama sürelerinin kısaltılması ve bürokrasinin azaltılması” hedeflerinin esas alındığını ifade etti. TBMM'nin resmi internet sitesinde yer alan habere göre teklifle hukuk mahkemelerinde iki duruşma arasındaki sürenin kural olarak en fazla üç ay olması yönünde düzenleme yapılması planlanıyor. Ayrıca ön inceleme duruşmalarının e-Duruşma yoluyla yapılabilmesine imkan sağlanması öngörülüyor. Teklifte idari yargıya ilişkin düzenlemeler de bulunuyor. Danıştay’ın iş yükü dikkate alınarak daire sayısının 12’den 10’a düşürülmesine yönelik uygulamanın süresinin dört yıl daha uzatılması planlanıyor. Bazı öğrenci işlemleri, kamu görevlilerine ilişkin belirli uyuşmazlıklar ve bazı sosyal yardım davalarının tek hâkim tarafından görülmesine yönelik düzenlemeler de teklif kapsamında yer alıyor. Öte yandan Yargı Paketi ile Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararları doğrultusunda bazı yasal düzenlemelerin yapılması da hedefleniyor. Teklifte ayrıca kanuni faiz oranının, Merkez Bankası tarafından belirlenen reeskont faiz oranının yüzde 80’i üzerinden hesaplanmasına yönelik hüküm bulunuyor. İşkence, eziyet ve kötü muamele kapsamında değerlendirilen suçlarda ise hükmün açıklanmasının geri bırakılması uygulamasının kaldırılması öngörülüyor.

12. Yargı Paketi TBMM'de

Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Başkanlığına sunuldu. Teklife göre, Yargıtay, bölge adliye mahkemeleri ve ilk derece mahkemelerince verilen para alacağına ilişkin ilamların idare tarafından gecikmeksizin yerine getirilmesi zorunlu olacak. Alacaklıların banka hesap bilgilerini yazılı olarak bildirmesinin ardından, hükmedilen tutarın en geç bir ay içinde ödenmesi gerekecek. Bu sürede ödeme yapılmaması halinde ilamlı icra takibi başlatılabilecek. MİRASÇILAR İÇİN ÖZEL SATIŞ DÜZENLEMESİ Miras yoluyla edinilen ve üçüncü kişilerin ortak olmadığı taşınmazlarda ortaklığın satış yoluyla giderilmesine karar verilmesi halinde ilk açık artırma yalnızca mirasçılar arasında gerçekleştirilecek. Bu uygulama bir defaya mahsus olmak üzere hayata geçirilecek. İcra satışlarında elektronik satış portalı üzerinden gerçekleştirilen açık artırmalara ilişkin kurallar yeniden düzenleniyor. İhale bedelini süresinde yatırmayanlara idari para cezası uygulanacak, yatırılan teminatlar ise iade edilmeyecek. Ayrıca satış isteyen alacaklıların teminat yükümlülüklerine ilişkin yeni hükümler getiriliyor. NOTER EVRAKLARINA DİJİTAL ERİŞİM TBMM'nin resmi internet sitesinde yer alan habere göre Noterlik Kanunu'nda yapılacak değişiklikle mahkeme ve savcılıkların talep ettiği noterlik evrakları elektronik ortamda gönderilebilecek. Bu işlemler için herhangi bir harç veya ücret alınmayacak. Düzenlemeyle idare mahkemelerinde tek hâkim tarafından karara bağlanabilecek dava türlerinin kapsamı genişletiliyor. 486 bin lirayı aşmayan idari işlemlerden kaynaklanan davalar ile bazı öğrenci ve kamu personeli işlemlerine ilişkin davalar tek hâkim tarafından görülebilecek. Danıştay daire sayısının azaltılmasına yönelik uygulamanın süresi dört yıl daha uzatılacak. Buna bağlı olarak boşalan üyeliklere ilişkin seçim usullerinde de değişikliğe gidilecek. HÂKİM VE SAVCI YARDIMCILARINA YENİ EĞİTİM SİSTEMİ Hakim ve savcı yardımcılarının eğitim süreçleri yeniden yapılandırılıyor. Eğitimlerde anayasa hukuku, insan hakları, ceza ve özel hukuk, karar yazımı ve duruşma yönetimi gibi alanlara ağırlık verilecek. Yazılı ve sözlü sınavlarla mesleki yeterlilik ölçülecek. Hakimlik ve savcılık mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda bilirkişiye başvurulması halinde uyarma cezası uygulanabilecek. Teklifte yer alan düzenlemeye göre, sözleşmeyle belirlenmemiş kanuni faiz oranı, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde 80'i esas alınarak hesaplanacak. CEZA MUHAKEMESİNDE DNA VE DİJİTAL VERİ DÜZENLEMESİ Genetik inceleme sonuçlarının saklanması ve imhasına ilişkin yeni kurallar getiriliyor. DNA verileri belirli süreler sonunda imha edilecek ve ilgili kişiler belirli şartlarda verilerinin silinmesini talep edebilecek. Bilgisayar ve dijital verilere ilişkin arama ve el koyma işlemlerinde de yeni güvenceler getiriliyor. Hakim onayı alınmayan işlemler sonucunda elde edilen kopyalar ve çözümlenen metinler derhal imha edilecek. Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı doğrultusunda hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kurumu yeniden şekillendiriliyor. Buna göre, iki yıl veya daha az süreli hapis cezalarında belirli şartların oluşması halinde HAGB kararı verilebilecek. Kararlara karşı istinaf ve temyiz yolları açık olacak. Öte yandan işkence, eziyet ve kamu görevlilerinin kötü muamele niteliğindeki suçlarında HAGB hükümleri uygulanamayacak. Ceza Muhakemesi Kanunu'nda yapılacak değişiklikle kaçak sanıklar hakkında kovuşturma yürütülebilecek. Ancak sorgusu yapılmamış kaçak sanık hakkında mahkûmiyet kararı verilemeyecek. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda yapılacak değişiklikle duruşmalar arasındaki süre kural olarak üç ayı geçemeyecek. Ayrıca "belirsiz alacak davası" uygulaması kaldırılarak alacak miktarının tahkikat sonuna kadar artırılabilmesine imkan tanınacak. ELEKTRONİK AÇIK ARTIRMA SİSTEMİ YAYGINLAŞIYOR Vesayet altındaki kişilere ait taşınır ve taşınmaz malların satışları da UYAP'a entegre elektronik satış portalı üzerinden gerçekleştirilecek. Teklifin gerekçesinde, yargı süreçlerinin hızlandırılması, mahkemelerin iş yükünün azaltılması, dijitalleşmenin artırılması ve vatandaşların adalete erişiminin kolaylaştırılmasının hedeflendiği belirtildi. Düzenlemenin yasalaşması halinde yargı sisteminde birçok alanda yeni uygulamalar hayata geçirilecek.

Anayasa Mahkemesi’nden dijital verilerle ilgili kritik iptal kararı

Anayasa Mahkemesi, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun dijital materyallerde arama, kopyalama ve elkoyma işlemlerini düzenleyen 134. maddesindeki bazı hükümlerin Anayasa’ya aykırı olduğuna hükmetti. Yüksek Mahkeme, 12 Şubat 2026 tarihli kararında; bilgisayar, bilgisayar programları ve dijital kütüklerde arama yapılması, kayıtların kopyalanması ve bazı durumlarda cihazlara el konulmasına imkan tanıyan düzenlemelerin, kişisel verilerin korunması açısından yeterli yasal güvence içermediğini belirtti. Kararda, dijital materyallerin çok sayıda kişisel veri barındırabileceğine dikkat çekilerek, elde edilen verilerin ne kadar süre saklanacağı, hangi şartlarda silineceği, işlenmesinin nasıl sınırlandırılacağı ve ilgili kişilerin hangi haklara sahip olacağı konusunda kanunda açık düzenleme bulunmadığı vurgulandı. AYM, mevcut düzenlemelerin kamu düzeninin sağlanması, suçla etkin mücadele ve delillerin korunması açısından meşru amaç taşıdığını kabul ederken; kişisel verilerin korunmasına yönelik güvencelerin eksik olması nedeniyle kuralların “orantısız müdahale” niteliği taşıdığı sonucuna ulaştı. Kararda ayrıca, Avrupa Birliği’nin kişisel verilerin korunmasına ilişkin düzenlemelerine de atıf yapılarak, dijital verilerin amaç dışında kullanılmasının önlenmesi ve gerekli sürenin sonunda silinmesine ilişkin mekanizmaların önemine işaret edildi. Anayasa Mahkemesi, söz konusu hükümlerin iptaline karar verirken, oluşabilecek hukuki boşluğun giderilmesi amacıyla iptal kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasından itibaren 9 ay sonra yürürlüğe girmesine hükmetti.

TBMM’de ekonomi paketi yasalaştı!

TBMM Genel Kurulu’nda ekonomiye ilişkin düzenlemeleri de içeren “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi” kabul edilerek yasalaştı. Yeni düzenlemeler vergi sisteminden sosyal güvenliğe, enerjiden savunmaya kadar geniş bir alanı kapsıyor. Vergi alanında yapılan değişikliklerle, şans ve bahis oyunlarına ilişkin reklam ve ilan giderleri artık gelir ve kurumlar vergisi hesaplamasında gider olarak gösterilemeyecek. Ayrıca vakıf üniversitelerine bağlı sağlık kuruluşlarının vergi muafiyetleri daraltılırken, bu kurumlara sağlanan KDV istisnası da kaldırıldı. Serbest bölgelerde üretim yapan mükellefler için ise ihracata yönelik kazançlara vergi istisnası getirildi. İşsizlik sigortasında devlet payının artırılıp azaltılması konusunda Cumhurbaşkanına yetki verildi. Enerji alanında dikkat çeken düzenlemelerden biri de Boru Hatları ile Petrol Taşıma AŞ (BOTAŞ) ile ilgili oldu. Buna göre BOTAŞ’ın vergi ve ceza borçları, Hazine’den olan alacaklarına karşılık mahsup edilerek silinebilecek. Özelleştirme kapsamında da önemli bir adım atıldı. Kamu kurumlarına ait taşınmazların talep edilmesi halinde özelleştirme kapsamına alınabilmesinin önü açıldı. Sosyal güvenlik alanında yapılan düzenlemeyle, yemek yardımı, çocuk ve aile yardımları ile belirli tazminatlar prime esas kazanç kapsamı dışında tutuldu. Günlük yemek bedelinin 300 liraya kadar olan kısmı da sigorta primine dahil edilmeyecek. Anayasa Mahkemesi kararları doğrultusunda yapılan değişiklikle, ortopedik engelli bireylerin araç alımında ÖTV istisnasının kapsamı genişletildi. Savunma alanında ise bedelli askerlik ücretine yüzde 25 artış getirildi. Yeni düzenlemeye göre bedel, memur aylık katsayısına bağlı olarak yeniden hesaplanacak. Afet bölgelerine yönelik düzenlemeler kapsamında, 6 Şubat depremlerinden etkilenen illerde konut ve iş yeri borçlarını peşin ödeyenlere önemli indirimler sağlanacak. Öte yandan, teklif görüşmeleri sırasında kıymetli taşlara yönelik ÖTV düzenlemesini içeren madde geri çekildi.

Bakanlığın yetkisine sınırlama

Anayasa Mahkemesi, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nda yer alan elektronik tebligat düzenlemesine ilişkin kritik bir karara imza attı. Mahkeme, Hazine ve Maliye Bakanlığı’na elektronik tebligata ilişkin geniş yetkiler tanıyan hükmün bir bölümünü Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Karara konu düzenleme, Bakanlığa vergi mükelleflerine elektronik adres kullanma zorunluluğu getirme, kimlere elektronik tebligat yapılacağını belirleme ve bu sürece ilişkin usul ve esasları düzenleme yetkisi veriyordu. Başvuruda, söz konusu yetkinin sınırlarının kanunda açıkça belirlenmemesi nedeniyle mükellefler üzerinde aşırı yük oluşturduğu, özellikle elektronik tebligat sisteminden çıkamayan mükelleflerin sürekli kontrol yükümlülüğü altında kaldığı ve bu durumun hak arama özgürlüğünü zedelediği ileri sürüldü. Mahkeme, elektronik tebligat uygulamasının dava açma sürelerini doğrudan etkilediğine dikkat çekerek, bu durumun mahkemeye erişim hakkına müdahale niteliği taşıdığını vurguladı. Kararda, idareye verilen yetkinin sınırlarının kanunda açık ve net şekilde belirlenmemesinin, “hak arama özgürlüğü” ile bağdaşmadığı ifade edildi. Bu gerekçelerle Anayasa Mahkemesi, düzenlemenin ilgili kısmını iptal ederken, iptal hükmünün Resmi Gazete’de yayımlanmasından itibaren 9 ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi. Kararın, vergi mükelleflerine yönelik elektronik tebligat uygulamalarında yeni bir yasal düzenleme yapılmasının önünü açması bekleniyor.

Anayasa Mahkemesi'nden TFF Tahkim Kurulu kararı

Anayasa Mahkemesi, Türkiye Futbol Federasyonu Tahkim Kurulu üyelerinin Yönetim Kurulu tarafından seçilmesini öngören kuralların iptal talebine ilişkin başvuruyu karara bağladı. Anayasa Mahkemesi, 17 Haziran 2025 tarihli ve E.2022/85 sayılı kararıyla, 7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu kapsamında değiştirilen 5894 sayılı Türkiye Futbol Federasyonu Kanunu’nun Tahkim Kurulu üyelerinin seçimine ilişkin hükümlerini iptal etti. Yüksek Mahkeme, düzenlemede yer alan “Yönetim Kurulu tarafından” ve “Yönetim Kurulu kararı” ibarelerinin, Tahkim Kurulu’nun bağımsızlığı ve tarafsızlığı açısından yeterli güvence sağlamadığına hükmetti. Kararda, Tahkim Kurulu’nun zorunlu tahkim mercii olduğu ve verdiği kararların kesin nitelik taşıdığı hatırlatılarak, bu yapının bir mahkeme gibi değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı. Bu nedenle kurulun, Anayasa’nın 36. maddesi kapsamında güvence altına alınan bağımsız ve tarafsız yargılama ilkelerine uygun olması gerektiği ifade edildi. Mahkeme, mevcut sistemde Tahkim Kurulu üyelerinin tamamının TFF Yönetim Kurulu tarafından seçildiğine dikkat çekerek, uyuşmazlık taraflarının (kulüpler, futbolcular, teknik direktörler ve hakemler) bu süreçte herhangi bir etkisinin bulunmadığını belirtti. Ayrıca, TFF Genel Kurulu ve Yönetim Kurulu’nun oluşumuna ilişkin kanun düzeyinde yeterli çerçevenin çizilmemesinin de temsil adaletini zedelediği kaydedildi. Bu durumun, Tahkim Kurulu’nun bağımsız ve tarafsız bir yargı mercii olma niteliğini zayıflattığına işaret eden Anayasa Mahkemesi, düzenlemenin Anayasa’ya aykırı olduğuna karar verdi. İptal edilen hükümlerin, kararın Resmi Gazete’de yayımlanmasından itibaren 9 ay sonra yürürlüğe girmesi öngörüldü. Bu süre içinde yeni bir yasal düzenleme yapılması bekleniyor.

Anayasa Mahkemesi, 'isim değişikliği ilanı' kuralını iptal etti

Anayasa Mahkemesi, 25 Aralık 2025 tarihinde verdiği kararla, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun 27. maddesinin 7532 sayılı Kanun’la değiştirilen ikinci fıkrasındaki “...ve Basın İlan Kurumunun ilan portalında ilan...” ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğuna karar verdi. Mahkeme, bu hükmün iptaline ve iptal kararının Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihten dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine hükmetti. İtiraz konusu kural, ad değişikliği kararlarının Basın İlan Kurumu’nun portalında ilan edilmesini zorunlu kılıyordu. Başvuruda, söz konusu ilanın kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına aykırı olduğu belirtilmişti. İtirazcılar, ad değişikliği ile birlikte kişisel bilgilerin herkesin erişimine açılmasının, veri güvenliğini tehdit ettiğini ve potansiyel suçlara zemin hazırladığını ifade etmişti. Anayasa Mahkemesi, kişisel verilerin korunmasının bireylerin temel hakları olduğunu vurguladı ve ad değişikliği ilanının kişisel veriler üzerinde orantısız bir sınırlama oluşturduğunu belirtti. Mahkeme, adın değiştirilmesi gibi kişisel veri içeren bilgilerin süresiz olarak yayımlanmasının, kişilerin menfaatleri üzerinde ağır sonuçlar doğurabileceğini ifade etti. Ayrıca, ad değişikliği kararlarının her durumda ilan edilmesinin, hâkime takdir yetkisi tanınmaması ve somut olaya göre değerlendirme yapılmaması nedeniyle de adaletsiz sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti. Kararın, Resmi Gazete'de yayımlandıktan 9 ay sonra yürürlüğe gireceği duyuruldu.

Anayasa Mahkemesi’nden 'disiplin hapsi' kararına itiraz hakkı ihlali kararı

Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu, 18 Eylül 2025 tarihli kararıyla Özgür Arıkan’ın başvurusunu karara bağladı. Başvuruda, kasten yaralama ve tehdit suçlarından yargılanan Arıkan hakkında duruşma sırasında düzeni bozduğu gerekçesiyle verilen bir günlük disiplin hapsi kararına karşı itiraz yolunun bulunmadığı gerekçesiyle hükmün denetlenmesini talep etme hakkının ihlal edildiği ileri sürülüyordu. Mahkeme kararında, disiplin hapsi kararının hâkim otoritesinin korunması amacıyla verilmiş olsa da, başvurucunun özgürlüğünü sınırlayan bir yaptırım niteliği taşıdığı vurgulandı. Anayasa Mahkemesi, hâkimin otoritesinin korunması amacına, acele kanun yolları ve kısa süreli inceleme gibi alternatif tedbirlerle de ulaşılabileceğini belirterek, disiplin hapsi kararına karşı denetim imkânı tanınmamasının gerekli olmadığını tespit etti. Bu gerekçelerle Mahkeme, başvurucunun Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan hükmün denetlenmesini talep etme hakkının ihlal edildiğine karar verdi. Karar, yargılama sırasında verilen disiplin hapsi gibi yaptırımların denetime tabi tutulmasının önemini bir kez daha ortaya koymuş oldu.